วิศวกรรมเครื่องกล ตอนที่ 5: ระบบส่งกำลัง (Power Transmission)

ระบบส่งกำลังคืออะไร?

ระบบส่งกำลังคือการส่งพลังงานกลจากแหล่งกำเนิด (มอเตอร์) ไปยังเครื่องจักรที่ต้องการใช้งาน

1. ประเภทของระบบส่งกำลัง

ประเภท	หลักการทำงาน	ข้อดี
เฟือง (Gear)	ฟันเฟืองส่งกำลัง	แม่นยำ, ไม่ลื่น
สายพาน (Belt)	สายพานส่งกำลัง	เงียบ, ดูดซับแรงกระแทก
โซ่ (Chain)	โซ่ส่งกำลัง	รับโหลดหนักได้
เพลา (Shaft)	เพลาหมุนส่งกำลัง	เรียบง่าย, ทนทาน

2. การคำนวณ Gear Ratio

สูตร: Gear Ratio = N_driven ÷ N_driver = ω_driver ÷ ω_driven

ตัวอย่าง: มอเตอร์ 1,500 RPM → เฟืองขับ 20 ฟัน → เฟืองตาม 60 ฟัน

Gear Ratio = 60 ÷ 20 = 3:1

ความเร็วออก = 1,500 ÷ 3 = 500 RPM

3. ประเภทของเฟือง

• Spur Gear: ฟันตรง, เสียงดัง
• Helical Gear: ฟันเฉียง, เงียบ
• Bevel Gear: เปลี่ยนมุมแกน
• Worm Gear: อัตราทดสูง
• Planetary Gear: กะทัดรัด, รับโหลดสูง

4. การเลือกระบบส่งกำลัง

ปัจจัย	Gear	Belt	Chain
ความแม่นยำ	สูง	ปานกลาง	ปานกลาง
เสียง	ดัง	เงียบ	ปานกลาง
ระยะทาง	สั้น	ยาว	ยาว
บำรุงรักษา	น้อย	ปานกลาง	มาก

5. Bearing (ตลับลูกปืน)

• Ball Bearing: รับแรงรัศมี
• Roller Bearing: รับแรงรัศมีหนัก
• Thrust Bearing: รับแรงตามแนวแกน
• Needle Bearing: กะทัดรัด